Ta pozycja jest skierowana do początkujących menedżerów. Jest bardzo dobrym drogowskazem i istną pigułką wiedzy. Mimo tego, że grupa docelowa została wskazana w tytule, po lekturę śmiało mogą sięgnąć również doświadczeni kierownicy.

Egzemplarz książki otrzymałem od jednego z autorów. Nie miałem wobec niej dużych oczekiwań – wydawało mi się, że to pozycja tylko dla początkujących menedżerów. Myliłem się. 

Polski tytuł: Pierwsze kroki menedżera. Jak zadbać o wyniki, zespół i siebie

Autorstwo: Elżbieta i Maciej Światełko-Nachtlicht

Wydawnictwo: Onepress

Recenzja właściwa

Pierwsze kroki menedżera jest pozycją, z której garściami mogą czerpać osoby, które właśnie objęły kierownicze stanowisko. Pamiętam początki swojej drogi menedżerskiej – taka wiedza w tej formie bardzo by mi wtedy pomogła. Kompetencje budowałem latami przez praktykę, studia i dziesiątki książek. Pierwsze kroki menedżera ma jednak tę zaletę, że jest napisana prostym językiem i ma niecałe 200 stron, co oznacza, że można przeczytać ją w jeden weekend i od razu wcielić wskazówki w życie.

Lektura jest podzielona na kilka części, z czego najważniejsze są dwie:

• historia Janka, który zostaje nagle awansowany i mierzy się z codziennymi problemami związanymi z zarządzaniem zespołem. Historia jest podzielona na krótkie podrozdziały, które opisują konkretne sytuacje, jakie przydarzają się Jankowi. Pod koniec każdego podrozdziału możemy znaleźć komentarz eksperta, gdzie przedstawiona jest analiza z perspektywy autorów (doświadczonych menedżerów) oraz ich wskazówki,
• pigułki wiedzy – wyszczególnione różne zagadnienia, narzędzia i porady, które mogą się przydać w codziennej pracy każdemu, kto piastuje kierownicze stanowisko – niezależnie od stażu.

Pierwsze kroki menedżera to potrzebna lektura. Być może istnieją inne książki, które omawiają ten temat jednocześnie równie kompleksowo, zwięźle i ciekawie, ale ja ich nie znam. I nie – Jednominutowy menedżer Kena Blancharda się tu nie broni. Brakuje mu kompleksowości.

Ktoś może zapytać, po co menedżerowi tak „podstawowa” lektura. Problem polega na tym, że wielu menedżerów nigdy nie uczyło się zarządzania. Trafiają na stanowisko przez awans pionowy – dobry specjalista zostaje kierownikiem, choć to zupełnie inna rola. To jeden z najczęstszych błędów w organizacjach i mówi o nim tzw. zasada Petera. Trafnie to podsumowuje współautor w słowach: „(…) menedżer to nie jest taki jeszcze lepszy specjalista. Menedżer ma inne zadania” (s. 172).

Inną kwestią pozostaje to, że nawet, jeżeli ktoś za sobą ma lata doświadczenia w zarządzaniu, wciąż może wiele wynieść z lektury. Po pierwsze  – jest szansa, że nie zna wszystkich omawianych narzędzi. Po drugie – nawet jeżeli zna, to nigdy nie zaszkodzi sobie je przypomnieć oraz spojrzeć na nie pod innym kątem.

Wiedza, jaką zyskasz

W Pierwszych krokach menedżera, jak wskazałem – znajdziesz mnogość wiedzy. Poprzez lekturę dowiesz się, między innymi:

• czym jest analiza transakcyjna i jakie ma znaczenie w komunikacji i zarządzaniu,
• czym jest asertywność i dlaczego nie warto jej mylić z agresją,
• jak prowadzić zespół, aby panowało w nim zaufanie, abyście razem realizowali cel, jednocześnie dbając o relacje,
• dlaczego warto pielęgnować różnorodność w zespole,
• jak prowadzić trudne rozmowy,
• jak działa coaching wewnątrz organizacji,
• czym jest mentoring i dlaczego korzystają z niego wszystkie zaangażowane strony,
• dlaczego docenianie pracowników jest tak ważne,
• jak nasze przekonania mogą wspierać albo z drugiej strony – sabotować naszą pracę i życie,
• czym jest przywództwo sytuacyjne i dlaczego powinniśmy z niego korzystać (możesz również o tym przeczytać tutaj – fazy rozwoju pracownika wg. Kena Blancharda).

Wartość teoretyczna

Teoria jest sprawdzona, jednak faktyczna bibliografia nie znajduje się w przypisach, a dopiero na końcu książki. Wiedza jest podana przekrojowo i w uproszczonej formie – wystarczającej na start, ale niewystarczającej do pogłębionej analizy. Czyli czerpać teoretyczną wiedzę można, ale raczej nie będzie to pozycja, którą będziesz cytował w ważnych opracowaniach. Dzięki tej książce poznasz podstawy i może cię jakiś temat czy narzędzie zainteresuje, ale wiedzy rozszerzonej musisz już poszukać na własną rękę.

Ocena: Umiarkowana wartość teoretyczna.

Wartość praktyczna

Ta książka powstała po to, aby być praktyczną. Wszystkie pokazane narzędzia mają zastosowanie w realnym zestawie menedżerskim – warto je znać i z nich skorzystać. Zwięzła i kompleksowa forma zaś czyni z lektury przewodnik, z którym można się zapoznać bardzo szybko, aby wdrażać wiedzę od razu.

Ocena: Ogromna wartość praktyczna.

Ocena ogólna

Jakbym miał oceniać Pierwsze kroki menedżera jako książkę dla wszystkich menedżerów, to zapewne bym nie dawał najwyższej noty. Byłoby wysoko, ale wciąż to nie jest rozbudowana pozycja. Mimo wszystko autorzy sami wskazują dla kogo jest przeznaczona, a mianowicie dla kierowników początkujących. I nagle wszystko do siebie pasuje. Uważam, że warto, aby każdy kto zaczyna przygodę z zarządzaniem – przeczytał tę książkę. Sam będę polecał ją u siebie w firmie.

Ocena ogólna: 9/10

Podsumowanie

Bardzo mi się podobały Pierwsze kroki menedżera. Nie miałem wobec niej dużych oczekiwań – i pozytywnie się zaskoczyłem.

Historia Janka jest realistyczna i przedstawiona w naturalny sposób. Zostaje wzbogacona komentarzami ekspertów, dzięki czemu na bieżąco jesteśmy w stanie połączyć wiedzą z praktycznym jej wymiarem. Zawarte w książce „pigułki wiedzy” są naprawdę dobrym narzędziownikiem. Jeżeli jesteś początkującym menedżerem – koniecznie kupuj. Jeżeli w swoim życiu przeczytałeś już dziesiątki innych książek z zakresu zarządzania – możesz się wstrzymać, jednak zapewne lektura ci nie zaszkodzi, a wciąż może rzucić nowe światło na wiele spraw. Sam mimo doświadczeń, studiów menedżerskich czy przeczytanych książek wyniosłem z tej lektury wiele wartościowych wniosków.

*Recenzja nie jest w żaden sposób sponsorowana. Dostałem egzemplarz do recenzji, jednak bez zobowiązań co do wyniku oraz bez żadnych nacisków.

Często najskuteczniejsze rzeczy w sprzedaży są względnie proste. Jedną z nich jest pisanie memo, które, szczególnie w sprzedaży doradczej, daje Ci dużą przewagę. Co to jest i dlaczego warto je pisać?

Sprzedaż w ogromnej mierze opiera się na relacjach. Dlatego tak ważne jest, aby słuchać drugiej strony, dać się lubić, ale jednocześnie zachować autorytet (przeczytaj: Lubi, szanuje, kupuje? Sprzedażowe fundamenty ). Ważne jest, że zbierać dodatkowe punkty tam, gdzie jest taka możliwość.

Czym jest memo?

Memo to krótkie podsumowanie projektu. Osobiście (i tego dotyczy szczególnie dzisiejszy post), najczęściej stosuję memo po spotkaniu z klientem, względnie po rozmowie telefonicznej.

Moje memo składa się z pięciu zasadniczych części:

• podziękowanie za spotkanie i wyrażenie zrozumienia dla projektu;
• podsumowanie najważniejszych punktów spotkania;
• wysłanie informacji, jeżeli tak się umówiliśmy na spotkaniu (odpowiedzi na zadane pytania, podesłanie katalogów etc.);
• wskazanie planu działania (w tym między innymi: kiedy sprawdzę taką i czy inną rzecz, kiedy podeślę wycenę, co potrzebuję od klienta);
• zakończenie, wyrażenie dyspozycyjności i gotowości do pomocy.

Dla porządku przypomnę, że kwestie wskazane powyżej, takie jak „wyrażenie zrozumienia dla projektu” czy „wyrażenie dyspozycyjności i gotowości do pomocy”, powinny być szczere.

Z reguły napisanie memo zajmuje mi od 15 do 60 minut*, w zależności od projektu. Jest to jednak czas bardzo dobrze wykorzystany.

Oczywiście powyżej, jak wspomniałem, wskazałem mój schemat memo, Twój może się różnić.

Jakie są zalety pisania memo?

Profesjonalizm

Pokazujesz, że nie jesteś pierwszym lepszym akwizytorem, który sam nie wie dlaczego pracuje w sprzedaży, ale profesjonalistą. Zależy Ci na porządku współpracy, odpowiedniej komunikacji. Pokazujesz też, że projekt jest dla Ciebie ważny i że o nim nie zapomniałeś.

Sympatia

Pokazujesz, że przetrawiłeś to, czego dowiedziałeś się na spotkaniu. Że rozumiesz klienta i jego potrzeby. To naprawdę pomaga zyskać sympatię.

Uporządkowanie modelu współpracy oraz upewnienie klienta

Po pierwsze, kiedy piszesz memo, sam musisz sobie niektóre rzeczy uporządkować w głowie, ułożyć plan działania. To już jest ułatwienie w przypadku dalszej współpracy.

Po drugie klient widzi co i jak planujesz, kiedy może spodziewać się danej informacji. To bardzo ułatwia proces również jemu.

Nawigacja

Pamięć jest ulotna. Memo wysłane przez e-mail jest namacalne. Być może zapomnisz niektóre szczegóły spotkania, szczególnie jeżeli omawiany projekt jest długofalowy. W przypadku memo zawsze możesz wrócić do zapisów.

*Teraz łatwiej dzięki sztucznej inteligencji (AI)

Pisanie memo staje się coraz prostsze dzięki wykorzystaniu narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Na rynku pojawia się coraz więcej rozwiązań, które pozwalają zautomatyzować ten proces – od narzędzi analizujących nagrania rozmów po chatboty, które mogą pomóc w stworzeniu uporządkowanego dokumentu. Warto jednak zwrócić uwagę na kilka ważnych aspektów, zanim zdecydujesz się na ich użycie.

Jednym z popularnych rozwiązań są narzędzia umożliwiające transkrypcję nagrań rozmów i automatyczne generowanie podsumowań. Choć brzmi to obiecująco, w praktyce proces ten wiąże się z kilkoma wyzwaniami.

Po pierwsze, korzystanie z takich narzędzi wymaga uzyskania odpowiednich zgód od uczestników rozmowy. W wielu przypadkach jest to kwestia trudna formalnie i może budzić wątpliwości prawne, szczególnie w kontekście ochrony danych osobowych, prawa do prywatności oraz dbałości o poufność informacji. Na chwilę obecną przepisy w tym zakresie nie są w pełni uregulowane, co rodzi potencjalne ryzyko.

Tworzenie memo z pomocą ChatGPT – prosto i skutecznie

Znacznie prostszą i bezpieczniejszą alternatywą jest wykorzystanie narzędzi takich jak ChatGPT do tworzenia memo. Wystarczy napisać (lub nawet podyktować) odpowiedni prompt. O czym warto pamiętać?

1. Zbierz kluczowe informacje – po spotkaniu lub rozmowie zapisz najważniejsze punkty. Możesz to zrobić w formie odręcznych notatek lub punktów w dokumencie tekstowym.

2. Przygotuj kontekst – otwórz ChatGPT i wprowadź do niego zebrane informacje. Warto podać jasny kontekst rozmowy: np. „Podsumowanie spotkania z klientem dotyczącego projektu X. Omawiane kwestie: budżet, terminy, wymagania techniczne”.

3. Poproś o generowanie memo – sformułuj prośbę w stylu: „Stwórz podsumowanie spotkania w formie memo, uwzględniając poniższe punkty”. AI przygotuje uporządkowany tekst, który możesz dostosować do swoich potrzeb.

4. Dostosuj memo – przejrzyj wygenerowany tekst i upewnij się, że odzwierciedla on charakter rozmowy oraz Twoją intencję. Możesz dodać osobiste akcenty, które podkreślą Twój profesjonalizm.

5. Modyfikacja – w razie potrzeby poproś o modyfikację. Jeżeli memo w ogóle nie przystaje do Twoich oczekiwań, napisz je tym razem sam i wyślij jako wzór. Wtedy następne podsumowania pisanie przez sztuczną inteligencję będą odzwierciedlać Twoje potrzeby. Pamiętaj tylko, aby włączyć odpowiednie opcje pamięci.

Kiedy używasz AI do pomocy w napisaniu memo, musisz zatroszczyć się o względy prawne. Nie udostępniaj danych osobowych ani informacji poufnych.

Podsumowanie

Memo nie jest skomplikowaną rzeczą. Prędzej czy później i tak wiele kwestii musisz przetrawić w głowie i gdzieś zapisać. Dlaczego tego nie zrobić od razu i to w formie memo? Szczególnie, że zalet wysłania klientowi podsumowania jest naprawdę sporo, a dzięki AI jest to naprawdę proste i szybkie.

Sam stosuję memo, najczęściej właśnie po ważnych spotkaniach, gdzie omawiamy wiele szczegółów projektu.

PS. Memo oczywiście wykorzystuje się nie tylko w sprzedaży. Będzie ono przydatne też w komunikacji w firmie (spotkania między działami), czy też ogólnie w zarządzaniu (jeżeli jesteś menedżerem), kiedy w kilku punktach podsumowujesz zebranie z zespołem.

Moim głównym biznesem jest produkcja kontraktowa perfum pod własną marką. Dzisiaj chciałbym nieco przybliżyć ten proces oraz wskazać najważniejsze kwestie.

Moje życie zawodowe w głównej mierze skupia się na współprowadzeniu firmy kosmetycznej – City Cosmetics, której częścią jest AromaPartners. Na co dzień produkujemy perfumy dla firm oraz marek (również osobistych czyli np. dla infuencerów), które nie dysponują własną fabryką, ale chcą aby perfumy stanowiły część ich asortymentu. Muszę z pełnym przekonaniem stwierdzić, mimo pewnego braku obiektywizmu, że perfumy to świetny produkt dla naprawdę wielu brandów, w łatwy sposób przyswajający konotacje marki oraz pozwalający na sprzedaż z wysoką marżą.

Na blogu AromaPartners udostępniłem ostatnio artykuł, który stanowi w zasadzie instrukcję dla wszystkich, którzy chcieliby zlecić produkcję kosmetyków. W końcu temat może być dla wielu osób bardzo ciekawy i perspektywiczny.

Czego się dowiesz z artykułu?

W artykule omawiam wiele kwestii, w tym :

• jakie są zalety zlecania produkcji (oraz czy można produkcję przeprowadzić samemu),
• jak ważna jest strategia,
• czy trzeba mieć zarejestrowaną firmę,
• jakie są minimalne zamówienia,
• czy zawsze trzeba podpisywać umowę,
• z jakimi modelami współpracy można się spotkać w branży kosmetycznej.

***

Zachęcam serdecznie do lektury. Link ( Produkcja perfum pod marką własną – wszystko, co musisz wiedzieć na start ) prowadzi prosto do artykułu na AromaPartners. Od razu będziesz mógł, jeżeli będziesz chciał, poczytać więcej o firmie,  zapoznać się z innymi artykułami na blogu, które omawiają wiele kwestii związanych z produkcją perfum czy branżą kosmetyczną oraz poznać odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania.

Oczywiście, jeżeli będziesz chciał stworzyć własną markę perfum, polecam AromaPartners. Produkujemy perfumy kontraktowe zarówno dla dużych marek, jak i dla początkujących brandów czy influencerów. Naszą przewagą jest partnerskie podejście – łączymy produkcję z doradztwem w zakresie strategii, brandingu i designu, dzięki czemu możemy realnie wspierać rozwój marki na każdym etapie.

Czy końcówka 99 groszy rzeczywiście sprawia, że produkt wydaje się tańszy? A może to tylko marketingowy mit? Psychologia cen to fascynujące narzędzie wpływu na klientów – sprawdźmy, jak różne strategie cenowe działają w praktyce.

Czy zastanawiałeś się kiedyś, dlaczego tak wiele produktów ma cenę kończącą się na 99 lub 95 groszy? To nie przypadek, ale przemyślana strategia oparta na psychologii zakupowej. Odpowiednie przedstawienie ceny może sprawić, że produkt wyda się tańszy, bardziej ekskluzywny lub po prostu bardziej opłacalny. Sprawdźmy, jakie techniki stosują firmy i jak można je wykorzystać, by zwiększyć sprzedaż.

Końcówka 99 groszy – klasyka sprzedaży

Gdy widzimy cenę 9,99 zł, nasz umysł skupia się na pierwszej cyfrze – „9”. Wydaje się ona znacznie korzystniejsza niż „10”, mimo że różnica to tylko jeden grosz. Jesteśmy też przyzwyczajeni do tego, że końcówka „99” oznacza promocję, więc automatycznie postrzegamy tak oznaczone produkty jako okazję. To rozwiązanie świetnie sprawdza się w sprzedaży masowej – w supermarketach, na platformach e-commerce czy w dyskontach.

Przykład: Popularna sieć odzieżowa obniża cenę koszulki z 50 zł na 49,99 zł. Różnica niemal niezauważalna, ale klienci chętniej sięgają po produkt, bo psychologicznie wydaje się tańszy.

Końcówka 95 groszy – subtelne podejście do promocji

Nie zawsze jednak chcemy, by produkt wyglądał „tanio”. Jeśli marka pozycjonuje się jako nieco bardziej premium, ale nadal chce korzystać z efektu lepszej percepcji ceny, właściwszym wyborem będzie końcówka „95”. Różnica w stosunku do „99” jest niewielka, ale odbiór ceny jest zupełnie inny – mniej agresywny, bardziej wyważony. To rozwiązanie często stosowane w drogeriach, markach modowych i sklepach elektronicznych.

Przykład: Marka kosmetyczna chce podkreślić, że jej produkty są dostępne w atrakcyjnej cenie, ale nie są tanimi zamiennikami. Cena podkładu 89,95 zł wygląda lepiej niż 89,99 zł, bo nie krzyczy „wyprzedaż!”, ale nadal wydaje się korzystna.

Pełne kwoty – gdy liczy się prestiż

Jeśli produkt ma być postrzegany jako luksusowy, stosowanie końcówek może zaszkodzić jego wizerunkowi. Pełne kwoty, takie jak 100 zł zamiast 99,99 zł, budują poczucie wartości i ekskluzywności. Klienci premium rzadziej zwracają uwagę na drobne różnice w cenie, a bardziej na jakość i prestiż.

Przykład: W luksusowej perfumerii flakon kosztuje 500 zł, a nie 499,99 zł. Taka cena sugeruje, że klient płaci za wartość, a nie za promocję.

Dokładność co do grosza – kiedy precyzja ma znaczenie (szczególnie w B2B)

Są sytuacje, w których zaokrąglanie ceny może zaszkodzić. Gdy klient oczekuje przejrzystości i dokładnych wyliczeń, podawanie ceny co do grosza buduje zaufanie. To częste w sektorze B2B, gdzie każda złotówka ma znaczenie. Jeśli cena wynika z kosztorysu, warto ją pokazać dokładnie, np. 1252,22 zł zamiast 1250 zł.

Przykład: Firma budowlana przedstawia wycenę materiałów w precyzyjnych kwotach, by pokazać, że cena jest obiektywna i wynika z kosztów, a nie z arbitralnej decyzji.

Jaką strategię wybrać?

Nie ma jednej idealnej metody ustalania cen. Wszystko zależy od rodzaju produktu, grupy docelowej i wizerunku marki. Końcówki „99” sprawdzają się w sprzedaży masowej, „95” w markach balansujących między dostępnością a jakością, pełne kwoty w segmencie premium, a dokładne wyliczenia w branżach wymagających precyzji. Kluczowe jest świadome podejście do cen, bo to, jak je przedstawimy, ma bezpośredni wpływ na decyzje klientów.

Bibliografia

1. Agnieszka Semińska, Nueromarka. Sprzedawaj skuteczniej, Wydawnictwo Neuromarka, Warszawa 2021, s. 208-210

Recenzję powyższej książki przeczytasz tutaj – Recenzja Neuromarki.

Co sprawia, że jedne firmy rozwijają się dynamicznie i inspirują, a inne borykają się z wypaleniem i brakiem kierunku? Odpowiedzią może być ikigai – japońska koncepcja łącząca pasję, misję, powołanie i biznes. Jak wykorzystać tę filozofię w zarządzaniu i strategii firmy? 

Każdy, kto choć raz zastanawiał się nad sensem swojej pracy, biznesu czy nawet codziennych obowiązków, prędzej czy później trafia na pojęcie ikigai. Japońska koncepcja, która łączy pasję, misję, powołanie i zawód, stała się popularnym narzędziem nie tylko w życiu osobistym, ale i w zarządzaniu. Ale czy to tylko modne hasło, czy może rzeczywiście coś, co może przełożyć się na lepsze wyniki w biznesie?

Czym jest Ikigai?

Ikigai można przetłumaczyć jako „powód do życia” . Filozofia ta zakłada, że każdy człowiek ma swój unikalny ikigai – idealne połączenie czterech kluczowych elementów:

1. To, co kochasz – pasja, która daje Ci satysfakcję.

2. To, w czym jesteś dobry – Twoje umiejętności i kompetencje.

3. To, za co możesz otrzymać wynagrodzenie – działalność, która ma wartość rynkową.

4. To, czego świat potrzebuje – aspekt misji i wartości, które wnosisz do społeczeństwa.

Skrzyżowanie tych czterech obszarów tworzy Twój osobisty ikigai. Jednak czy ta idea ma realne przełożenie na biznes? Jak można ją zastosować w zarządzaniu firmą?

Ikigai w zarządzaniu – jak znaleźć sens w biznesie?

Ikigai w kontekście biznesowym to nic innego jak znalezienie równowagi między misją firmy, jej wartościami, kompetencjami zespołu i realnymi potrzebami rynku. Firmy, które funkcjonują w zgodzie z tym modelem, nie tylko osiągają lepsze wyniki finansowe, ale także budują bardziej zaangażowane zespoły i lojalną bazę klientów.

Jak to działa w praktyce? Kluczowe są:

• Zrozumienie wartości firmy – każda organizacja powinna jasno określić, dlaczego istnieje. Czy chodzi tylko o maksymalizację zysków, czy też o coś więcej? Firmy, które potrafią połączyć biznes z wyższą misją, często wyróżniają się na tle konkurencji.

• Tworzenie angażującego środowiska pracy – zespoły, które widzą sens w swojej pracy, są bardziej produktywne i kreatywne. Właściwe dopasowanie ról do umiejętności i pasji pracowników może znacząco wpłynąć na ich motywację.

• Odpowiedź na potrzeby rynku – biznes musi być rentowny, ale warto pamiętać, że prawdziwy sukces osiągają firmy, które dostrzegają zmieniające się potrzeby klientów i potrafią na nie reagować. Dobrze, kiedy mamy mocną unikalną propozycję sprzedaży.

Ikigai a strategia biznesowa

Wprowadzenie filozofii ikigai do strategii firmy wymaga analizy i refleksji. Można to zrobić, zadając sobie (i zespołowi) kilka kluczowych pytań:

1. Co naprawdę nas pasjonuje? – W jakim kierunku chcemy rozwijać firmę?

2. Jakie mamy unikalne kompetencje? – Co robimy lepiej niż inni?

3. Czy rynek potrzebuje tego, co oferujemy? – Jakie są realne potrzeby klientów?

4. Czy nasz model biznesowy jest rentowny? – Jak możemy połączyć misję z dochodowością?

Firmy, które potrafią znaleźć swoje ikigai, rzadziej borykają się z wypaleniem zawodowym, fluktuacją kadr czy brakiem spójności w działaniach marketingowych. To także świetny sposób na zbudowanie marki opartej na autentyczności i wartościach.

Przykłady firm działających w duchu Ikigai

Nie trzeba daleko szukać, by znaleźć przykłady organizacji, które doskonale wpisują się w filozofię ikigai. Firmy takie jak Patagonia (łącząca biznes z ekologiczną misją), Tesla (innowacje + zrównoważony rozwój) czy nawet Apple (pasja do designu i technologii) pokazują, że biznes może być czymś więcej niż tylko zarabianiem pieniędzy.

Co więcej, małe i średnie przedsiębiorstwa także mogą czerpać z tej koncepcji. Lokalne firmy, które łączą tradycję z nowoczesnym podejściem, startupy oparte na rozwiązywaniu konkretnych problemów społecznych czy nawet freelancerzy świadomie budujący swoją markę osobistą – to wszystko przykłady działania zgodnie z ikigai.

Jak znaleźć swoje Ikigai w biznesie?

Jeżeli prowadzisz firmę lub zarządzasz zespołem, warto poświęcić czas na refleksję nad tym, czy to, co robisz, jest zgodne z Twoim ikigai. Możesz zacząć od prostego ćwiczenia – stwórz cztery listy (pasja, umiejętności, potrzeby rynku, rentowność) i zastanów się, gdzie te obszary się przecinają.

Nie chodzi o to, aby od razu zmieniać model biznesowy czy rzucać wszystko i zaczynać od nowa. Chodzi raczej o świadome kierowanie swoją firmą i karierą w taki sposób, by długoterminowo przynosiło to satysfakcję i sens – nie tylko w kontekście finansowym, ale także osobistym i społecznym.

Podsumowanie

Ikigai to nie tylko filozofia osobistego spełnienia, ale także skuteczne narzędzie strategiczne w zarządzaniu i biznesie. Firmy, które potrafią połączyć swoją misję, wartości, kompetencje i potrzeby rynku, osiągają nie tylko stabilność finansową, ale także zyskują lojalność klientów i zaangażowanie pracowników. Warto więc zadać sobie pytanie: Czy mój biznes ma swoje ikigai?

PS. Zbliżoną koncepcją, którą również warto poznać jest zasada jeża wg Jima Collinsa. Przeczytasz o niej tutaj.

Są różne modele feedbacku. Lepsze i gorsze. Mam swojego faworyta, o którym piszę w poście. Jednak jest jedna najważniejsza rzecz, absolutna podstawa, bez której feedback może przynieść więcej szkody, niż pożytku.

Kiedy ktoś wspomina o modelach feedbacku, eksperci ds. zarządzania i doświadczeni menedżerowie ziewają, a pracownikom włącza się zespół stresu pourazowego. Oto kierownik będzie przemawiał. Powie coś miłego (albo i nie), potem przejdzie do meritum z krytyką, a na koniec doda coś na osłodę – czego i tak już nikt nie słucha, pogrążony w zadumie po otrzymaniu „konstruktywnej informacji zwrotnej”.

Brzmi znajomo? Podałem schemat popularnej „kanapki”, która nieco obraża inteligencję rozmówców, ale czasami potrafi być skuteczna. Czasami. Nie zawsze. Są jednak inne modele, niektóre równie „skryptowe”, inne nieco bardziej stawiające na zrozumienie natury feedbacku, dzięki czemu są skuteczniejsze. O tym za chwilę.

Najważniejsze zasada feedbacku

Absolutnie kluczową rzeczą, kiedy udzielasz informacji zwrotnej, jest cel. A menedżer odpowiadający za pracę zespołu powinien mieć inny cel, niż kierowca, któremu ktoś zajeżdża pas. Słowem – jego celem powinna być poprawa pracy pracownika (lub teamu), a nie wyżycie się i uwolnienie od własnej złości.

W skrócie:

• celem nie jest: oczyszczenie się z własnych emocji i przeżycie emocjonalnego katharsis, wyładowanie frustracji, znieważenie pracownika;
• celem zaś powinno być udzielenie feedbacku w taki sposób, aby pracownik wiedział co zrobił źle (lub dobrze, jeżeli feedback jest pozytywny, a czasami powinien taki być*) i co ma poprawić (lub kontynuować robienie czegoś dobrze). Miło kiedy rozmowa kończy się pewnym planem działania lub strategią ewaluacji.

Błędy menedżerskie

Bardzo często kierownicy wykorzystują feedback, żeby powiedzieć kilka gorzkich słów, dać naganę lub karę finansową. Czasami powiedzą czego oczekują, ale zdecydowanie rzadziej są to jasne wytyczne wraz z instrukcją, backup planem i przedstawienie gotowości wsparcia, a częściej jest to chłodna formułka: „ma być tak i reszta mnie nie interesuje”.

Nie twierdzę, że nie należy czasem powiedzieć czegoś bardziej dosadnie lub szczerze (doradcy którzy upierają się, aby zawsze używać okrągłych słów to zazwyczaj również ci, którzy nie znają realiów pracy operacyjnej). Nie mówię też, że czasami nie trzeba odwołać się do kary porządkowej. I w końcu nie mówię, że każda rozmowa ma być godzinną analizą w gabinecie. Mówię jednak o tym, żeby rozmowie zawsze przyświecał cel, którym jest poprawa. Dobry menedżer powinien znać mechanizmy psychologiczne i społeczne chociażby w stopniu podstawowym i powinien wiedzieć, jak w danej sytuacji należy podejść do rozmowy.

Różne style zarządzania

Istnieją różne style zarządzania. Część omawia tzw. siatka menedżerska (Blake i Mouton). Można zarządzać w sposób, między innymi, autokratyczny jak i demokratyczny. Żaden nie jest lepszy – każdy sprawdzi się lepiej w różnych organizacjach. Przykładowo, ciężko by było sobie wyobrazić wojsko zarządzane w sposób liberalny lub agencję kreatywną dowodzoną autorytarnie.

Jak przeczytasz w linkowanym powyżej poście, najlepszym rozwiązaniem będzie przywództwo sytuacje i dopasowywanie stylu kierowania do firmy, osoby i przede wszystkim sytuacji. Przeczytasz tam również nieco więcej o samych stylach zarządzania (wg siatki menedżerskiej).

Tak samo jest z feedbackiem. Czasem wystarczy szybkie zwrócenie uwagi w przelocie, a czasem niezbędna będzie dwugodzinna interwencja z planem wdrożeniowym. Jednak, powtórzę, najważniejsze to osiągnąć cel.

Sytuacja z prawdziwego życia

Pracownik w mojej firmie popełnił błąd. Duży. Ale każdemu się zdarza. Można było wyciągnąć konsekwencje służbowe. Można było nawet odwołać się do kary pieniężnej. Ale nie było sensu.

Pracownik był bardzo dobry w tym, co robi i na ogół się nie mylił. W tej sytuacji wiedział dokładnie co zrobił źle. Przejął się tym. Gdyby tak nie było – może i ja bym się zachował inaczej, ale w tym wypadku nie było sensu jeszcze bardziej go dołować. Nic by to nie dało, a wprowadziłoby dużo złej energii oraz mogłoby skutkować przyszłym paraliżem decyzyjnym pracownika („boję się coś zrobić lub decydować, bo może się to dla mnie źle skończyć”). Czasem trzeba ludziom pozwolić się mylić i uczyć ich, aby się mogli poprawić.

Ja osiągnąłem cel. Pracownik jest bardziej uważny. Dodatkowo wie, że ma we mnie wsparcie. Nie trzeba było tutaj robić mu kazania i grozić konsekwencjami.

W innych przypadkach, szczególnie kiedy pracownik mnie lekceważy i nie wykazuje chęci poprawi, muszę zadziałać bardziej stanowczo. Tak jak wspominałem – dobry menedżer ma różne techniki oraz wiedzę, kiedy jaką użyć.

*Feedback pozytywny

Wielu kierowników zapomina o pozytywnym feedbacku. Jeżeli ktoś coś robi dobrze – pochwalmy go. Nie tylko zwiększymy morale i po ludzku wykażemy wdzięczność, ale również utrwalimy dobry kierunek pracy i rozwoju. Nazywa się to wzmocnieniem pozytywnym i jest kluczowe w psychologii behawioralnej.

Pamiętaj, że pochwalenie kogoś również jest oznaką asertywności i nie zabiera ci autorytetu. A wręcz przeciwnie – wzmacnia go.

Model CONNECT

Obiecałem, że napiszę, jaki model feedbacku uważam za skuteczny. Jest to CONNECT, który stanowi bardziej nadanie kontekstu niż jest skryptem. Więcej napisałem w poście: Przyjazdy feedback wg modelu CONNECT. Zachęcam do lektury.

Podsumowanie…

… będzie krótkie i będzie dotyczyło uniwersalnej prawdy nie tylko dla udzielania informacji zwrotnej, ale ogólnie dla zarządzania: zawsze patrz na cel i to, jak w najbardziej optymalny sposób możesz go osiągnąć. Dzięki temu będzie rosła głównie twoja firma, a nie twoje ego.